In gesprek met Winnie Prins

De democratie op de schop

Door Marielle Schipperen

Ons gesprek is op het gemeentehuis van Zeewolde in de kleinste bestuurskamer maar wel met het mooiste uitzicht; we kijken uit op de haven. Voor mij zit Winnie Prins , wethouder in Zeewolde. In 2004 rolde zij het wethouders vak in zonder enige politieke ervaring. Nu, 15 jaar verder is ze een ervaren bestuurder die al meerdere termijnen en verschillende portefeuilles heeft gehad.

 

Winnie is geen standaard-bestuurder: zij stelt ons bestaande democratisch stelsel ter discussie. Niet alleen in woorden maar ook in daden: zij zoekt allerlei manieren om inwoners in haar gemeente meer een stem te geven en in besluitvorming te betrekken. Want zij maakt zich zorgen. Zij vraagt zich af of iedereen zich in de huidige politieke processen wel gehoord en gezien voelt. De partij programma’s en vastgestelde afspraken lijken meer leidend dan wat er hier en nu van waarde is voor inwoners. Welke ruimte is er voor inspraak en voortschrijdend inzicht? En hoeveel ruimte is er voor mensen die een ander geluid laten horen? Winnie denkt dat het anders kan en dat de huidige manier van politiek bedrijven niet meer past bij deze tijd.

 

De opkomst van lokale partijen, waar Winnie ook deel van uitmaakt, is volgens haar al een aanzet tot andere verhoudingen. En deze ontwikkeling gaat door. Steeds minder mensen willen zich committeren aan een politieke partij, maar inwoners willen wel meer inspraak en zeggenschap bij beslissingen die hen raken. De verhoudingen zijn aan het veranderen.

 

Over tien jaar voeren we met elkaar andere gesprekken, hoopt Winnie. Zijn we minder in debat en minder vliegen aan het afvangen. En voeren we meer gesprekken waarbij ieders stem gehoord kan worden. Dan is wat er leeft onder inwoners belangrijker dan de opgestelde partij programma’s. En is het gemeentehuis in Zeewolde letterlijk een huis voor de gehele gemeenschap.

 

Deep Democracy geeft Winnie handvatten om haar wethouders vak en de lokale politiek op haar manier vorm te geven. Deze methode helpt haar om op een meer dynamische manier met groepen inwoners tot besluiten te komen. Toen ze ermee in aanraking kwam in 2015 was ze direct enthousiast. Naast een andere kijk op de wereld, is het ook een praktische methodiek die zij direct kon toepassen in haar werk. En ze merkte het effect. Gesprekken die voorheen lastig verliepen, waren in een half uur beklonken.

 

Als ik aan Winnie vraag wat deze andere gesprekken teweeg brengen, zegt ze : “ik merkt dat mensen ervaren dat ze mee mogen doen, mensen durven zich uit te spreken. Inwoners voelen zich serieus genomen. Mensen voelen zich gesteund doordat ze niet alleen staan. En ze spreken hun achterliggende zorgen uit waardoor oplossingen sneller tot stand komen.”

 

Ik wil graag weten, wat dan echt anders is in dat ‘andere gesprek’. Met Deep Democracy ga je op zoek naar wat onder de oppervlakte leeft bij mensen. En je zet even al je eigen oordelen en opvattingen opzij. Mensen voelen zich  gehoord en gezien waardoor er echt andere en nieuwe mogelijkheden ontstaan. Winnie vindt het een wonderlijke ervaring en wil meer mensen hiermee bekend maken. Zo praktisch als ze is heeft ze al verschillende sessies, op een Deep Democracy manier, begeleidt; zowel bij het wethouder congres, het najaarscongres van de VNG, bij vrijwilligersbijeenkomsten in Zeewolde en ook in haar eigen fractie. Haar boodschap is: leer door te doen en durf fouten te maken.

 

Dat vond ik wel een wonderlijk en moedig uitgangspunt voor een wethouder. In de politieke wereld word je juist als sterke leider gezien als je alles zeker weet, grote beslissingen neemt en vooral geen fouten maakt. Winnie toont een bepaalde mate van kwetsbaarheid die heel krachtig werkt. Daar spreken collega’s, ambtenaren, externe adviseurs haar ook wel op aan. Niet iedereen vindt Winnie haar werkwijze passend en men waarschuwt haar soms dat ze risicovolle paden bewandeld.

 

Maar Winnie laat zich hierdoor niet weerhouden. Ze is trots op het traject rondom de toekomstvisie in Zeewolde die met inwoners tot stand komt. Tot eind van dit jaar voeren medewerkers van de gemeente allerlei gesprekken met inwoners. Zij gaan naar voetbalkantines, de bibliotheek en de veemarkt. Zij gaan op allerlei manieren met de inwoners in gesprek om erachter te komen wat er volgens hen nodig is om ook in de toekomst prettig te blijven wonen in Zeewolde. Ambtenaren, gemeenteraad en College van Wethouders hebben een luisterende rol in dit proces. De geijkte politieke paden lijkt zij zo te veranderen: Winnie wil dat er een nieuw pad ontstaat. Ze hoopt dat de inwoners van Zeewolde weer enthousiast worden voor de lokale politiek en de beslissingen die in de gemeenschap met elkaar te nemen zijn. En dat dit vertrouwen geeft aan iedereen om mee te doen in de samenleving.

 

Wat ik meeneem van Winnie?  Je mag blijven geloven in jezelf en het is juist heel mooi als je degene bent die het net een beetje anders doet of anders ziet.  En blijf vooral experimenteren, leren en fouten maken ongeacht de functie die je bekleedt in het leven. Want het hoort er allemaal bij. Mijn enthousiasme over de Deep Democracy is door dit gesprek nog sterker geworden.

Meer weten over Deep Democracy? Lees het boek Deep Democracy of neem contact met ons op.

 

Dit interview is één van de activiteiten van Factor W en Healthworx  in het kader van onze pledge Alles is Gezondheid. Lees hier meer.