Alle stemmen tellen mee

Door Marielle Schipperen

Marielle Schipperen ging in gesprek met Meetellen in Utrecht. Al snel werd duidelijk hoe Meetellen in Utrecht is uitgegroeid van project vanuit de gemeente naar onafhankelijk onderzoeksbureau voor én door inwoners die extra ondersteuning nodig hebben. Een bureau waar mensen weer een manier vinden hun kwaliteiten in te zetten en daarmee de stem ophalen van anderen in een kwetsbare positie. Mensen wiens stem vaak niet gehoord wordt.

Hoe ik mij heb vergist 
In een klein kantoortje in een oud industrieel pand in Utrecht ontmoet ik vier panelmedewerkers van Meetellen Utrecht en twee onderzoekers vanuit de gemeente die hierbij betrokken zijn. Tijdens onze meetup over waarderend onderzoeken had ik Jacko en Sandra ontmoet en was ik enthousiast geworden over Meetellen. Ik wilde er graag meer van weten. Bij de start van het gesprek dacht ik dat het om een klein project ging maar het werd me al snel duidelijk dat Meetellen is uitgegroeid tot een volwaardige onafhankelijk onderzoeksbureau.

De potentie en wijsheid van onderzoekers met veel levenservaring

De panelmedewerkers weten vanuit eigen ervaring hoe het is om te leven met een psychische ziekte, verslaving, dakloosheid, armoede en om niet meer mee te kunnen doen in het ‘reguliere’ arbeidsproces. Ze hebben allemaal op een moment in hun leven het gevoel gehad niet meer mee te tellen in ‘onze maatschappij’. Zoals wel meer mensen hebben, zeker in een stad als Utrecht. Dus een groep onderzoekers met veel levenservaring met vallen én opstaan. En dat opstaan lukte hen mede door mee te doen aan Meetellen Utrecht.  In het gesprek met hen merk ik hoeveel potentie en (levens)wijsheid zij hebben.  Hun ervaringskennis is een verrijking en wordt naast wetenschappelijke- en beleidskennis doorgaans gemist in het bepalen van beleid of het ontwikkelen van passend ondersteuningsaanbod. Dit zijn mensen die het zelf meegemaakt hebben en weten als geen ander wat het is om niet meer mee tellen of mee te kunnen doen.

Actief de stem ophalen van mensen die ‘niet meedoen’

Vanuit Meetellen gaan de panelmedewerkers actief op zoek naar de stem van mede Utrechters. Zij gaan langs bij allerlei instellingen, buurthuizen, dagbestedingsactiviteiten of bij de daklozenopvang om in gesprek te komen met mensen die even niet ‘meedoen’ in onze prestatiegerichte maatschappij. De panelmedewerkers doen hard hun best om de stemmen van mensen op te halen middels vragenlijsten of groepsgesprekken. Wat overigens ook de nodige voorbereiding vergt, want onvoorbereid langskomen is niet handig en kan ook argwaan of agressie opwekken.

Deze informatie wordt samen met de onderzoekers van de gemeente Utrecht verwerkt in rapporten en het wordt ingebracht bij het maken van beleidskeuzes. Zodat de stem van degene die niet ‘meedoen’ in de reguliere processen ook wordt gehoord. Inmiddels wordt Meetellen Utrecht ook door andere partijen gevraagd om onderzoeken op te zetten en uit te voeren.

 

De kracht vanuit wat wél kan

Wat mij opvalt is dat de mensen van Meetellen alles zelf organiseren en elk teamlid wordt gewaardeerd op wat hij of zij wél kan. In plaats van de focus op wat je niet kan of moet verbeteren. Meerdere malen wordt met respect gesproken over elkaars kwaliteiten. Hoe ze elkaar aanvullen. Ze vertellen ook dat hun deelname meetellen hen de mogelijk geeft om zelf weer te groeien. Je capaciteiten in te zetten naar vermogen. Te werken op momenten dat je waarde toevoegt en dat het ook voor jezelf kan. Dat ze ook leren om nee te zeggen als opdrachten teveel worden, te focussen op waar je echt van toegevoegde waarde bent en geen ‘excuustruus‘ te worden voor andere organisaties. Meetellen doet geen onderzoek om een vinkje te kunnen zetten. Ze willen de stemmen echt mee-laten-tellen!

Ik heb een mooie les meegekregen

Het is voor mij een mooie les in hoe ook ikzelf zou willen samenwerken maar wat vaak niet gebeurt binnen organisaties. En tof om te zien dat ze samen zo investeren om ieders stem mee te laten tellen. Dat zou elke gemeente toch moeten doen.

Als afsluiting krijg ik een film tip mee: I Daniel Blake. Een film waarin we te zien krijgen hoe lastig onze samenleving soms is en hoe je daar de weg kunt kwijtraken in het woud van regels en instanties. Goed om onszelf dat te beseffen, zeker als je hier zelf geen last van hebt. Want er zijn voldoende mensen in onze samenleving die dat helaas wel ervaren. Laten we hun stem vaker meetellen en niet alleen in Utrecht.

Lees hier meer over Meetellen

Dit interview is één van de activiteiten van Factor W en Healthworx  in het kader van onze pledge Alles is Gezondheid. Lees hier meer.